2010 | 02

In bedrijf bij Makapads uit Uganda

Mozes Musaazi en zijn uitvinding Makapads; maandverband gemaakt door vluchtelingen

Wie:                   Moses Musaazi
Waar:                   Kyaka
Wat:                    Makapads
Core business:     maandverband
Bestemd voor:     Vluchtelingenorganisatie UNHCR, die ze aan vluchtelingen uitdeelt
Grondstoffen:      plastic uit China, papyrus uit het moeras en oud papier.
Subsidie:              UNHCR, GTZ, USAID, Makerere Universiteit
Personeel:           47, op twee locaties
Salaris:                    40 tot 55 euro per maand
Inspiratie:            “Wij willen vluchtelingen zelf een inkomen geven”

 

Lappen stof
Menstruatie is een onderschat probleem in ontwikkelingslanden. Veel meisjes gaan niet naar school wanneer ze ongesteld zijn. Ze kunnen geen maandverband betalen, en willen genante momenten voorkomen. Anderen gebruiken lappen stof of plastic zakken als substituut, met alle gezondheidsrisico’s van dien. Ook in vluchtelingenkampen is een schreeuwend tekort aan maandverband. Daar heeft Mozes Musaazi van de Makerere Universiteit nu wat op gevonden: Makapads. In het fabriekje met deze naam wordt maandverband geproduceerd door de bewoners van refugee-settlement Kyaka-II, 200 kilometer van de Ugandese hoofdstad Kampala. Kyaka bestaat sinds 1983 en is in de loop der jaren uitgegroeid tot een verzameling dorpen met in totaal bijna twintigduizend vluchtelingen uit onder meer Congo en Rwanda. Musaazi: “Vluchtelingen zijn niet alleen maar bedelaars. Ze kunnen hun eigen inkomen verdienen.”


Papierpulp
Moussa (19) uit Congo staat buiten de fabriek papierpulp te bewerken, die in de zon gedroogd wordt tot grote vellen absorberend karton. Evenals de ruimschoots voorhanden papyrusplant dient de pulp als vulling voor het maandverband. Moussa verdient hier 150.000 shilling per maand mee, zo’n 55 euro. Binnen in de fabriek werken louter vrouwen. De stukken karton worden op de juiste maat gesneden. Vervolgens worden er een waterdichte onderkant, vochtdoorlatende bovenkant en een aan het ondergoed klevende strip aan vastgemaakt. Na sterilisatie worden de maandverbandjes verpakt per tien, en voorzien van een professioneel ogende verpakking. Assistent-manager Evelyn Bamanyisha (20) ziet toe op het proces. Al zes jaar woont ze in Kyaka, nadat ze Congo ontvluchtte. “Er zijn bijna geen banen hier, dus ik ben blij dat ik bij Makapads terechtkan”, zegt ze. Voorlopig ziet ze geen kans om naar Congo terug te keren.


Vleugeltjes
De Makapads voldoen aan alle kwaliteitseisen, maar hebben geen ‘vleugeltjes’. Ook moeten ze iets vaker vervangen worden dan geïmporteerd verband. “Maar met 800 shilling per pak van tien kosten Makapads slechts eenderde van de prijs van buitenlandse merken”, zegt Kurt Kandler van de Duitse ontwikkelingsorganisatie GTZ. En inderdaad, in de supermarkt van Kampala kost het goedkoopste pak Always 2800 shilling, ruim een euro. “Makapads zijn niet in de winkel verkrijgbaar”, vertelt Kandler. Direct na de ‘uitvinding’ van de Makapads werd een deal gesloten met de UNHCR, de VN-organisatie voor vluchtelingen. Maandverband zit standaard in het pakket hulpgoederen dat UNHCR aan vluchtelingen overhandigt. Met Makapads zijn ze een stuk goedkoper uit. Per maand worden vijftienduizend pakken Makapads geproduceerd. “Terwijl UNHCR maandelijks wel een voorraad van tweehonderdvijftigduizend pakken nodig heeft”, weet Kandler. De productie kan dus nog flink opgehoogd worden. Geestelijk vader Musaazi ziet nog meer kansen: “Wat we over hebben, kan verkocht worden in Kampala, en uiteindelijk kan Uganda zelfs maandverband gaan exporteren.”
 

Tekst en beeld: Arne Doornebal



Abonnee worden

Maandelijks op de hoogte gehouden worden van alle actualiteiten op het gebied van internationale samenwerking? 

Neem een abonnement op het gratis tijdschrift IS!

Ik wil graag abonnee worden
Ik wil iemand anders abonnee maken